İlkokul,Ortaokul ve Lisede Ders Kitaplarının Önemi

Melek Özçelik


2017-2018 yılı ilkokul, ortaokul ve lisede okutulacak ders kitapları MEB tarafından EBA'da yayınlandı.Eğitimde en önemli kaynak olan ders kitapları bu yıl da birçok tartışma ile öğretmen ve öğrencilere sunuldu.

Ders kitapları eğitim ve öğretimin olmazsa olmazıdır. Öğretmenin yardımcısı, öğrencini bilgi kaynağıdır. 1. sınıftan 12. sınıfa kadar okutulan ders kitapları özenle hazırlanmakta, her sınıfa uygun müfredatta öğrencilerin eğitiminde önemli rol oynamaktadır. 

Ders kitaplarının önemi özellikle ÖSYM nin LYS'de iki adet matematik sorusunun iptal edilmesiyle daha da ortaya çıktı.Çünkü ÖYSM LYS matematik testinde geometri sorularının iptal gerekçesi olarak ders kitabında yeterli örneğin olmaması olarak açıkladı.Bu da gösteriyor ki sınavlarda sorular hazırlanırken ders kitapları soru hazırlayan ekibe kılavuz oluyor.



 Ders kitaplarının öğrenciler ve öğretmenler için önemi 

 -Ders kitapları, öğretmenlerin anlattıklarının derli-toplu yer aldığı ve öğrencinin istediği zaman ders tekrarı yaptığı kaynaklar olarak eğitim ve öğretimde çok önemlidir.

 -Öğretmenin sözlü olarak anlattıklarını tamamlar ve eksikleri giderir.

 -Öğrencinin her zaman elinin altında olan bir kaynak olarak dersi tekrar etmeyi ve kalıcı öğrenmeyi sağlar.

 -Derse ve sınavlara hazırlıkta çalışıldığından okuma alışkanlığı edindirir.

 -Öğrenciyi etkinliğe teşvik eder ve çok yönlü düşünme yeteneği kazandırır.

 -Öğrenciler kadar öğretmenler için de önemli olan ders kitapları, öğretmenlerin ders notlarını hatırlamasında, derse iyi hazırlanmasında, daha etkili ve verimli bir ders saati geçirmesinde etkili olmaktadır.

 -Konu soruları ve ödev konuları ile öğretmenin işini kolaylaştırır.

 -Öğretme gücünü en etkin şekilde kullanmasını sağlayarak derslerini planlı ve sistematik işlemesini sağlar. 

1. Sınıf Ders Kitapları 

1. sınıf ders kitapları Hayat Bilgisi Ders Kitabı, Matematik Ders Kitabı, Müzik Çalışma Kitabı, Okuma Yazma Kitabı, Türkçe Ders Kitabı olarak belirlenmiştir. Okuma yazma öğrenilen, evden uzaklaşma ve okula alışma sürecinde bazen sıkıntılar yaşanan ve öğretmenlerle ebeveynlere çok iş düşen 1. sınıf, öğrencilerin okulu ve dersleri sevmesi bakımından önemli bir sınıftır. 1. sınıf ders kitapları artık öğrencileri okuma ve yazmaya teşvik eden görsellerle ve aktivitelerle dolu. Bu bakımdan günümüz öğrencileri çok şanslı.

2. Sınıf Ders Kitapları

2. sınıf ders kitapları Hayat Bilgisi Ders Kitabı, Matematik Ders Kitabı, Türkçe Ders Kitabı ve İngilizce Ders Kitabı olarak hazırlanmıştır. 2. sınıfta yabancı dil dersinin başladığı dikkati çekiyor. Artık İngilizce bilmenin ne kadar önemli olduğu çok iyi biliniyor. Bu bakımdan İngilizce derslerine 2. sınıftan başlanması çok önemli 

3. Sınıf Ders Kitapları

3. sınıf ders kitapları Hayat Bilgisi Ders Kitabı, Matematik Ders Kitabı, Türkçe Ders Kitabı, Müzik Öğretmen Kitabı, İngilizce Çalışma Kitabı ve Fen Bilgisi Ders Kitabıdır. 2. sınıfa ilave olarak 3. sınıfta Fen bilgisi dersi devreye giriyor. Üst sınıflara hazırlık olarak okutulan fen bilgisi, çocukları araştırmaya ve öğrenmeye teşvik eden önemli bir derstir.

4. Sınıf Ders Kitapları

4. sınıf ders kitapları Fen Bilimleri Kitabı, Matematik Kitabı, İngilizce Kitabı, Türkçe Kitabı, İnsan Hakları, Yurttaşlık ve Demokrasi Kitabı, Sosyal Bilgiler Kitabı ve Trafik Güvenliği Kitabıdır. 3. sınıfa göre kapsam oldukça genişletilmiştir. Sosyal bilgiler, trafik ve insan hakları, yurttaşlık ve demokrasi kitapları müfredata ilave edilmiştir. İlkokulun son senesi olan bu yılda öğrenciler daha da bilinçlendirilmeye ve toplumun bir bireyi olarak aktif bir şekilde yetiştirilmeye çalışılıyor.

Ortaokul Ders Kitapları

Ortaokul ders kitaplarında din dersi kitapları ve inkılap tarihi ilköğretime göre ilave edilen kitaplar olup, diğer branş kitapları da ortaokul seviyesinde devam ediyor. Liseye hazırlık olarak dersler daha da detaylı olarak uygulamalı araştırma ve projeler devreye giriyor.

Lise Ders Kitapları

Lise ders kitapları orta öğretime göre branşlaşmanın üst düzeyde olduğu ayrıntılı ders kitaplarıdır. Fizik, kimya ve biyoloji kitabı fen bilgisi kitabının yerini alırken, Türkçe dersi Türk dil ve edebiyatı olarak okutulmaya başlanır. Lise ders kitaplarının çalışma kitapları yok bunu belirtelim.Özellikle matematikte ileri matematik kitabı ile üniversiteye hazırlık amaçlanmıştır.Ortaokuldaki Hayat Bilgisi kitabının yerini tarih kitabı alırken, coğrafya kitabı ile Türk ve dünya coğrafyası detaylı öğrenilir. Amaç üniversite öncesi temel eğitimi vermek, üniversite seçiminde öğrencinin ilgi ve yeteneğini belirlemektir. Sözelde daha başarılı olan bir öğrenci için üniversite seçimi ona göre olacak, sayısal yeteneği ön plana çıkanlar tercihlerini ona göre yapacaktır.

Ezbere Değil Öğrenmeye Yönelik Eğitim Sistemi

Geçmiş yıllara bir göz atıldığında günümüz ders kitapları ile aradaki farkı bariz bir şekilde görüyoruz. Artık ezbere dayalı bir eğitim değil, araştırmaya ve öğrenmeye teşvik eden bir eğitim uygulanıyor. Ders kitapları bile bu mantıkla hazırlandığından öğrenciler dersleri yaşayarak öğreniyor. Deneyler, projeler, çalışma kitaplarında uygulanan testler ve öğretmenlerin daha bir yakından ilgilenmeleri ile öğrenciler hayata daha etkin ve verimli bir şekilde hazırlanıyor. Öğrenme tekniklerinin keşfedildiği bir eğitim sistemi ile öğretmenler ve veliler daha bilinçli öğrenciler ise daha şanslı bir şekilde eğitim alıyor. Görsel ve işitsel olarak daha fazla duyu organının devreye girdiği bir sistemle çocuklar kalıcı bir öğrenme süreci yaşayarak kaliteli bir eğitim alıyor.

Tek Ders Kitabına Bağımlılık Kalktı

MEB son yıllarda eğitim ve öğretimde adeta atağa geçti. Bir dersin artık tek kitabı yok. Çalışma kitabı, hazırlık kitabı veya yardımcı kitap adı altında temel ders konuları dışında ders kitaplarını çeşitlendirdi. Bu da tek ders kitabına bağımlılığı ortadan kaldırdı. Kaynakların çoğalması demek kitapları kullanırken işitsel ve görsel araçların devreye girmesi demektir. 

Milli Eğitim Bakanlığı tarafından oluşturulan eba (eğitim bilişim ağı), MEB'nın öğrenci ve öğretmenler için hazırladığı ve öğretmen öğrenci iletişimi yanında öğretmenlerin ve öğrencilerin birbiri ile de bilgi paylaştığı kullanışlı bir platformdur. Ders notları, sunum ve görsellerin paylaşıldığı platformda son derece etkili bir bilgi alışverişi söz konusudur. EBA her geçen gün büyüyen ders arşivleri, zengin ve bir o kadar eğitici içerikleri, ses, video ve haber modülleri ile eğitime adeta teknolojiyi en verimli şekilde kullanarak yön veriyor.